| چکیده |
برات دیوانی سندی بود که از سوی دولت بهxadمنظور پرداخت مواجب و دیگر هزینهxadها صادر میxadشد. اهمیت برات زمانی مشخص میxadشود که بدانیم در دورۀ قاجاریه اغلب پرداختxadهای دولت به کارکنان کشوری و لشکری و بهxadطورکلی، اغلب پرداخت هزینهxadها در تمام امور دولتی بهxadوسیلۀ این سند انجام میxadگرفت. بر این اساس، این سند میxadتواند منبع مهمی برای نگارش تاریخ اقتصادی باشد. با وجود اهمیت براتxadهای دیوانی، تاکنون هیچ پژوهش مستقلی برای شناخت آن صورت نگرفته است. یکی از دلایل این بیxadتوجهی میxadتواند ساختار پیچیده و مبهم این سند تاریخی باشد. هدف:این پژوهش با هدف بررسی و شناخت براتxadهای دیوانی دورۀ قاجار سعی دارد ساختار ظاهری و محتوایی این نوع سند را بررسی کند. روش/ رویکرد پژوهش:در این پژوهش منابع کتابخانهxadای و 100 برات دیوانی از آرشیوهای اسناد تاریخی با روش توصیفی- تحلیلی مورد بررسی قرار گرفتهxadاند. یافتهxadها و نتایج: براساس یافتهxadهای این پژوهش، این سند دارای 54 نوع مختلف است که همۀ آنها در ظاهر و محتوا ساختاری نزدیک به هم دارند. در ساختار ظاهری استفاده از خط سیاق، فشردهxadنویسی و فاصلۀ بین ارکان با هدف جلوگیری از هرگونه دست بردن در ارقام بارز بود و ساختار محتوایی آن نیز براساس دستورالعمل مستوفیان شکل گرفته است و تمامی براتxadهای دیوانی بررسی شده سوای موضوع(پرداخت مواجب، انعام، و مانند آن)، صادرکننده(براتxadکِش)، پرداختxadکننده(براتxadگیر)، و دریافتxadکننده مبلغ(براتxadدار) ساختاری ثابت دارند. |
| کلیدواژگان |
|
؛ ؛ ؛ ؛ ؛
| ، زمستان 1394، صفحه 6-31 |
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی |
| نویسندگان |
؛ |
| 1کارشناس ارشد اسناد و مدارک تاریخی دانشگاه تهران |
|
2دانشجوی دورة دکتری تاریخ ایران بعد از اسلام پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی
لینک دانلود مقاله:
|
|
نوشته شده توسط امین محمدی
در 17:55 | لینک ثابت
•
نقد «گنجینه اسناد بنیاد ایرانشناسی»...
ما را در سایت نقد «گنجینه اسناد بنیاد ایرانشناسی» دنبال میکنید
برچسب: براتهای, نویسنده: بازدید: 243 تاريخ: پنجشنبه 25 آبان 1396 ساعت: 18:36